Οι ανακοινώσεις Ερντογάν για αύξηση του κατώτατου μισθού κατά 50% και της προστασίας των καταθέσεων, οδηγούν αναλυτές στο συμπέρασμα ότι ο Τούρκος πρόεδρος δεν αποκλείεται «να παίξει» το χαρτί των πρόορων εκλογών.

Οι δύο «φιλολαϊκές» ανακοινώσεις έγιναν μέσα σε 5 ημέρες , κατά τη διάρκεια της κορύφωσης της οικονομικής κρίσης , όταν η λίρα έπεσε στο ιστορικό χαμηλό των 18,4 ανά δολάριο.

Ο Ερντογάν και ανώτεροι αξιωματούχοι του κυβερνώντος Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) έχουν επανειλημμένα απορρίψει την ιδέα να διεξαχθούν προεδρικές και κοινοβουλευτικές εκλογές πριν από το 2023.

Ωστόσο, η ελάφρυνση των μισθών το 2022 και η απότομη ανάκαμψη της λίρας, που έφθασε στις 12 λίρες ανά δολάριο, υποδηλώνουν ότι ο Ερντογάν μπορεί να θέλει να δράσει αιφνιδιαστικά, μετά και από τη συνεχή διολίσθηση των ποσοστών του στις δημοσκοπήσεις.

Οι αναλυτές υποστηρίζουν ότι οι ανακοινώσεις του θυμίζουν προεκλογικά παιγνίδια του παρελθόντος . Επιπλέον εκτιμούν ότι μπορεί ο Ερντογάν να θελήσει να αιφνιδιάσει την αντιπολίτευση που ακόμη δεν έχει συμφωνήσει για έναν προεδρικό υποψήφιο.

“Οι αποφάσεις έδωσαν την εντύπωση ότι το AKP και ο Ερντογάν είναι εξαιρετικοί διαχειριστές της οικονομίας”, δήλωσε ο Μεχμέτ Αλί Κουλάτ, πρόεδρος της MAK Consulting.

«Για τον Ερντογάν, μια ιστορία επιτυχίας «της τελευταίας στιγμής» εμφανίζεται πριν από κάθε εκλογική αναμέτρηση», υποστηρίζει. «Αυτή τη φορά θέλει να παρουσιαστεί ως ένας πολιτικός ηγέτης που κέρδισε τη μάχη με το δολάριο και διέκοψε το παιχνίδι των ξένων δυνάμεων».

Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα του μηνύματος θα εξαρτηθεί από την πορεία της λίρας και του πληθωρισμού και τον αντίκτυπό τους στους Τούρκους που έχουν δει την αγοραστική τους δύναμη να μειώνεται.

Για να ενισχύσει τη λίρα, ο Ερντογάν ανακοίνωσε ένα πρόγραμμα στο οποίο το κράτος προστατεύει τις καταθέσεις που έχουν μετατραπεί σε λίρες από μελλοντικές απώλειες υποτίμησης έναντι σκληρών νομισμάτων.

Με τη βοήθεια κρατικών παρεμβάσεων στην αγορά, η κίνηση σταμάτησε τη διολίσθηση του νομίσματος που προκλήθηκε από την ανορθόδοξη πολιτική του ίδιου του Ερντογάν για μείωση των επιτοκίων, παρά τον πληθωρισμό που έφθασε στο 30% αυτόν τον μήνα.

Ωστόσο, το καθεστώς κινδυνεύει να αυξήσει περαιτέρω τις τιμές και το δημοσιονομικό χρέος τους επόμενους μήνες, λένε οι οικονομολόγοι.

Ο Ομέρ Τασπινάρ, ειδικός στην Τουρκία από το Brookings και καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Εθνικής Άμυνας, είπε ότι ο Ερντογάν «ακολουθεί ήδη την εκλογική πολιτική» αυξάνοντας την αγοραστική δύναμη των πολιτών.

«Για να σταματήσει η αιμορραγία, προσδιόρισε την αξία των τραπεζικών λογαριασμών σε εγχώριο νόμισμα σε δολάριο», είπε. «Όλα αυτά στοχεύουν στη δημιουργία θετικής δυναμικής προτού προκηρύξει πρόωρες εκλογές».

Χρόνια διψήφιου πληθωρισμού και υποτίμησης έχουν καταβροχθίσει τα κέρδη των Τούρκων, ανεβάζοντας τα ποσοστά αποδοκιμασίας του Ερντογάν , σύμφωνα με έρευνα της MetroPoll που διεξήχθη αυτόν τον μήνα.

Άλλες δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι θα έχανε στον δεύτερο γύρο έναντι ορισμένων πιθανών υποψηφίων της αντιπολίτευσης.

“Η εκλογική οικονομία εφαρμόζεται”, δήλωσε ο πρόεδρος της MetroPoll Οζέρ Σεντσάρ, προσθέτοντας ότι η δημοσιονομική στήριξη θα μπορούσε να βοηθήσει να κερδίσει τους αναποφάσιστους ψηφοφόρους του AKP.

«Η ιδέα ότι ο Ερντογάν «ο αρχηγός» μπορεί να λύσει αυτό το πρόβλημα θα γίνει ευρέως διαδεδομένη», υποστηρίζει. “Θεωρώ τις εκλογές πολύ πιθανές. Τρεις μήνες αργότερα θα δούμε ότι η αποτίμηση των χρημάτων που παίρνουν οι άνθρωποι θα είναι χωρίς νόημα. Εάν ο Ερντογάν περιμένει ένα χρόνο για τις εκλογές, μπορεί να χάσει.”

Ο Ερντογάν απέρριψε την ιδέα των πρόωρων εκλογών, που θέλουν οι ηγέτες της αντιπολίτευσης, ώστε να μπορούν να αντιστρέψουν το «νέο οικονομικό πρόγραμμα» του που επικεντρώνεται στις εξαγωγές, τις πιστώσεις και τα χαμηλά επιτόκια.

“Οι εκλογές δεν είναι στην ημερήσια διάταξη. Είναι προγραμματισμένες για το 2023”, δήλωσε στο Reuters αξιωματούχος του AKP, σημειώνοντας ότι το ηθικό ανέβηκε στο κόμμα και στην Τουρκία την τελευταία εβδομάδα. «Θα υπάρξουν νέα βήματα που θα ανακουφίσουν πολλά τμήματα της κοινωνίας».

Ένας άλλος ανώτερος αξιωματούχος του AKP είπε ότι οι μακροπρόθεσμες επιπτώσεις των μέτρων θα ενισχύσουν την υποστήριξή του.